Categorie archief: Produkt

Magische mung boon

Ik kende de mungboon al wel, en jij ook, van de kiemen. Dat is namelijk tauge. Ik heb ooit weleens zo’n zakje gekocht en een keer uitgeprobeerd en dan blijft de rest liggen. Blijkt het ineens een soort goed-voor-alles-magische wonderboon te zijn! Mungbonen zijn klein en olijfgroen, ze worden ook wel de groene sojabonen genoemd, maar er bestaan ook rode en zwarte soorten.

Bij het koken voor een yoga retraite kwam de mungboon ter sprake. De mungboon is vooral bekend en veel gebruikt in de ayurvedische keuken. Ayurveda (Ayur = leven en Veda = weten/kennis) is een tradionele geneeswijze van het Indiase continent. De keuken kenmerkt zich door het gebruik van verse (liefst biologische) groenten, granen, vruchten, noten, peulvruchten en melk. En een heel kleurenpalet aan kruiden en specerijen die ongekende smaakmakers zijn en allemaal hun eigen geneeskrachtige werking op lichaam en geest hebben. Het uitgangspunt is het eten van het juiste type voedsel op het juiste moment op basis van individuele lichaamstypes ook wel dosha’s genoemd: vata, kapha en pitta. mungbonen verpakt

Nu zijn bonen altijd een goed idee om op het menu te zetten maar mungbonen bieden nog wat extra voordelen: ze zijn licht verteerbaar, hebben een hoog eiwitgehalte en zijn snel en makkelijk te verwerken. In de Ayurveda staan mungbonen bekend om hun reinigende werking en worden ze vaak verwerkt tot kitchari; een gerecht van mungbonen, basmatirijst en een mix van verschillende groenten en specerijen naar lichaamstype:

Kitchari
Week gelijke hoeveelheden mungbonen en (basmati) rijst een paar uur tot een nacht voor-

  • Verhit kokosolie of ghee in een pan met dikke bodem en voeg komijnzaadjes en korianderzaadjes toe. Voeg vervolgens knoflook, gember en eventueel wortelgroentes toe. Sauteer dit een paar minuten op medium tot laag vuur. Voeg dan als laatste geelwortel (kurkuma) toe en bak dit even mee.
  • Doe de afgespoelde mungbonen en rijst in de pan en voeg water toe tot het circa een centimeter onder water staat.
  • Na zo’n 20 minuten is de Kitchari gaar (afhankelijk hoe lang de mungbonen geweekt zijn). Voeg indien nodig water toe en check of bonen en rijst gaar zijn. De dikte van de Kitchari kun je naar eigen smaak bepalen, maar het hoort enigszins dun en soepachtig te zijn.
  • Mix vervolgens ongeveer de helft van het mengsel met een staafmixer.
  • Maak op smaak met wat zout en eventueel extra kruiden en peper.
  • Serveer warm en strooi er royaal verse korianderblaadjes over.

Nog leuker en sneller zijn de pannenkoekjes. Maak ze van de rest van bovenstaande Kitchari brij of direct met onderstaand recept:

Mungboon pannenkoekjes (voor 10-12 stuks)
-Was en week 200 gr. mungbonen en 1 el. rijst minimaal 4 uur. Giet het weekwater af.-

  • Mix de bonen en rijst in een blender met ong 2 1/2 cm verse geraspte  gember, 1/2 tl. kurkuma, 1/2 tl garam masala, zout en een beetje water tot een glad, medium-dik beslag.
  • Verhit een koekenpan en doe er een theelepeltje vet of ghee in. Laat goed warm worden.
  • Giet een soeplepel beslag in de pan en strijk met de achterkant van de lepel in een cirkelvormige beweging zachtjes van binnen naar buiten, totdat de pannenkoek een doorsnee heeft van ongeveer 15 centimeter.
  • Zet het vuur iets zachter en bak tot de onderkant lichtbruin gekleurd is en loskomt van de pan.
  • Draai de pannenkoek om en bak ook deze kant 1 à 2 minuten

Polenta frietjes

Kijk soms duikel je ineens weer een recept op waarvan je denkt, ‘waarom maak ik dit niet vaker?’ In mijn herinnering was het maken van polenta frietjes, of mais-rozemarijn sneetjes zoals ze bij de Groene Kookacademie heten, een heel gedoe en geklieder: eerst polenta ‘pap’ koken en dan nog eens in de oven. En moesten die sneetjes dan ook nog weer gebakken? Er stond mij nog een catering klus voor ogen, waar we als een razende de polenta sneetjes aan het maken waren die bijna letterlijk uit onze handen getrokken werden door een hongerige menigte. Ook omdat ze zo lekker waren, natuurlijk. Dus zeker de moeite waarde om nog eens te proberen.

Polenta is gemaakt van maismeel of maisgriesmeel. Griesmeel is een grof gemalen graansoort. Je hebt dus ook tarwegriesmeel. De grootte van de korrel maakt nogal wat uit. Niet alleen voor de kooktijd (meel is sneller gaar dan gries), maar vooral ook voor het mondgevoel. Ik gebruik zelf het liefst (biologische) maisgriesmeel (de grove variant) van de natuurwinkel. Je kookt de maisgries in water, bouillon of melk. Zout en/of andere smaakmakers voeg je liefst aan het vocht toe, de dikke brij is moeilijk verder op smaak te brengen. Je moet goed en lang blijven roeren zodat om te voorkomen dat de boel aanbrandt, vergelijk het met rissotto. Je hebt ook instant polenta, dan ben je snel klaar, maar mis je de kenmerkende romigheid.

Polenta is bekend als volks eten uit de Italiaanse keuken, maar komt ook voor in Oostenrijk, Slovenië, Kroatië, Roemenië en Afrikaanse landen. In West en Oost Afrika heet het Oji of Ugali. Heerlijk om de polenta in plaats van aardappels of rijst te eten. Als je de pap laat staan stijft het op en bolletjes van draaien of in plakken van snijden en verder verwerken.

Hoera! Het recept voor onze mais-rozemarijn sneetjes is eigenlijk heel simpel. Omdat we de sneetjes verder bereiden in de oven, hoeven we de maisgries maar een paar minuten te koken in de pan. Dan uitspreiden op een (ingevette) bakplaat en in de oven bakken. (30-40 minuten op 180C) Je kunt de plak dan in elke gewenste formaat snijden tot sneetjes, frietjes of koekjes. Of bijvoorbeeld als bodem gebruiken voor een pizza. Klaar!

Ingredienten:

200 gram polenta*; 500 ml bouillon; 25 gr roomboter; 75 gr parmezaan of pecorino kaas; rozemarijn (fijngesneden)

 

* ik gebruikte polenta van Johannesmolen

#meiplasticvrij 4 Zuivel

Afbeeldingsresultaat voor melkbrouwerij fotoMelk drink ik eigenlijk nooit maar ik gebruik wel de produkten die je ervan kunt maken zoals karnemelk, boter, yoghurt, kaas, vla, ijsjes. En met een toetjes liefhebber als eetgenoot, vormen vlapakken en yoghurtbekers een groot deel van mijn plastic afval berg. Hier valt dus een wereld te winnen!

Wat is dan de meest milieuvriendelijk optie? Dat is afhankelijk van veel factoren. Drankkarton is gelamineerd en wordt bij ons bij het plastic ingezameld. De milieubelasting zit hem vooral in de bomen en het water dat nodig is voor productie (en vaak komt het toch bij het restafval). Plastic is licht en relatief makkelijk te recylen maar er zit meestal geen statiegeld op, ook dit komt dus in de plasticbak. Glas is zwaarder,  daarom wordt vaak voor plastic gepleit. Glas kan echter (bijna) onbeperkt gerecycled worden in tegenstelling tot plastic dat snel degradeert en niet meer te recyclen is. Als glas vaker wordt gebruikt (15-20 keer) en als het niet ver vervoerd hoeft te worden, wint glas het ook van karton. Statiegeldglas is dan de beste keuze. Het motto is refuse, reduce, re-use, recycle. Geen afval is natuurlijk de allerbeste optie.

Vroeger haalden we melk bij de boer. In zo’n tupperware emmertje van 5 liter. Mijn moeder schepte de dikke laag (slag)room eraf. Ik kan me niet herinneren dat ze verder iets deed met de melk, volgens mij dronken we het zo op. Kaas haalden we trouwens ook bij de boer, zo’n half wagenwiel. Als de schimmel erop kwam, kon je dat er gewoon vanaf snijden.

Ha, in het buitengebied zit gewoon een biologische melkboer: de Melkbrouwerij. De koeien hebben hoorns, lopen het hele jaar buiten en eten alleen gras en klaver. We hebben graag mensen op het erf, zegt boerin (‘nou, dat ben ik eigenlijk niet, hoor’) Arjuna. Er zijn maar een paar producten verkrijgbaar: echte melk (met een dikke roomlaag), karnemelk en roomboter, kefir en yoghurt. -en als je aardbeienyoghurt wilt, dan doe je die er toch zelf in, zegt Arjuna-. Nu zie ik mezelf niet telkens naar de boerderij fietsen, maar de (gepasteuriseerde) melk in glazen statiegeldflessen is ook op veel andere plekken in de stad te koop. Rauwe melk is alleen direct op de boerderij verkrijgbaar.

Heel blij ben ik met mijn superromige boerenmelk waar ik lustig mee aan het exerimenteren geslagen ben. De smaak en kwaliteit is echt veel beter dan wat je in de supermarkt kunt krijgen. -wil je meer weten over ‘de verdwenen smaak van melk’ ? Lees dan dit artikel van Petra Essink. Soms is plasticvrij op vele andere fronten ook zoveel beter. En zeg nou zelf, van echte koeien in de wei en relaxte boeren, wordt iedereen toch blij?

Rick en Arjuna Huis in ’t Veld zijn met hun Melkbrouwerij genomineerd als Toekomstboeren 2019. en als Plattelandspioniers.

Klik op de links om op hun te stemmen!

Low hanging fruit – akebia

akebia_quinata_klimbes_schijnaugurk_5Soms komt er zomaar iets in je schoot vallen. Dat was bij mij het geval met de vrucht van de Akebia quinata, ofwel schijnaugurk (klimbes of chocolate vine) genoemd. Jaren geleden aangeplant omdat het zo’n geinige klimmers is met mooie donkerrode bloemetjes al vroeg in het seizoen. Lees verder

Kazig

Het is niet vaak dat ik een kookboek koop, maar voor ‘This cheese is nuts’, van Julie Piatt maakte ik een uitzondering. En ik moet zeggen, dit boek houdt me wel bezig. Niet alleen met recepten uitproberen maar ook met alle bespiegelingen er omheen. Zoals: ‘ik ben toch geen veganist, dus waarom zou ik plantaardige kaas maken’. Want, daarvoor is dit boek geschreven. Voor mensen die plantaardig willen eten maar kaas en zuivel moeilijk kunnen laten staan. Of, zijn al deze rare ingrediënten wel nodig en waar moet ik ze vandaan halen (acidophilus cultuur, melkzuur, Irish moss, modified tapioca starch). Of, waarom een kookboek kopen als je toch de helft van de ingrediënten gaat vervangen door iets anders. Of hoe noem je eigenlijk ‘kaas’ als het geen kaas is? En zo kan ik nog wel even doorgaan. Maar hé, zelf kaas maken in je eigen keuken! En dat op een relatief simpele manier. En met dit resultaat. Want eerlijk is eerlijk, dit is inderdaad ‘beyond cheese’ en wederom het bewijs dat je je met plantaardig eten niks hoeft te ontzeggen. Integendeel, er gaat een spannende nieuwe wereld voor je open. Lees verder

Zuurdesem revisited (I)

bakkerij-t-kraayennest-15052700180369Ik moet bekennen dat het alweer een tijd geleden was, dat broodbakken. Nadat ik voor de zoveelste keer mijn zuurdesemstarter had opgebruikt – en dus weer helemaal op nieuw moest beginnen- bakte ik een tijdlang wekelijks gistbrood. Ook prima, maar toch. Lees verder

Is er leven zonder kaas? – vegan lasagne

20150616_191517Tuurlijk is er leven zonder kaas, dat doen we regelmatig. Al heb ik ooit gezegd dat het leven zonder kaas geen zin meer had. En dat ik alleen daarom al niet in de wieg ben gelegd als veganist.  Maar ja, iedereen zegt weleens wat. Punt is dat kaas absoluut mijn zwakke plek is. Ik eet er veel te veel van, zeker als het echt goede boerenkaas is. Ik heb het dus uit mijn huis verbannen en eet het alleen nog met mate buiten de deur of als smaakmaker. Zo. Maar om dan gelijk het meest ‘cheesy’ gerecht te gaan klaarmaken die ik kan bedenken… Lees verder

Nootjes met pootjes (insecten eten II)

1534760_10204051147737842_8388130941940701413_oStoer waren ze wel, de mee-eters van de aanschuiftafel in Deventer: de meelwormen die op het menu stonden gingen allemaal op! En dan heb ik het niet over een paar frummeltjes verstopt in een koekje, zoals ik zelf weleens eerder heb geprobeerd (zie insecten eten I). Of verwerkt in een burger zoals in de schappen van een grote supermarkt keten. Nee, dit was ‘hard-core’ insecten eten met duidelijk herkenbare wormen. Lees verder

Gemberbier

gember1In Engeland en America is gemberbier bekend onder de naam ginger-ale. De naam is wat misleidend want het drankje is niet alcoholisch. Wellicht stamt het uit de tijd dat in Britse pubs gember, dat gebruikt werd bij maagproblemen, over het bier (ale) werd gesprenkeld. In de VS werd ginger-ale vooral bekend tijdens de drooglegging. In Suriname wordt gemberbier (ofwel djienda bierie) nog steeds vaak zelf gemaakt en als frisdrank gedronken. Een beetje heftig van smaak is het wel, dus of kinderen er nu zo dol op zullen zijn? Lees verder

(Lijn)zaden en pitten crackers

Lijnzaad is een wonderzaad! Je kunt het weken en op je gezicht doen als masker. Gebruikelijker is het om lijnzaad te eten. Goed voor de darmen (vezels!) en goede vetzuren (omega 3!). Om het meest effect te hebben is het handig de zaadjes te kneuzen anders komt het er in dezelfde vorm weer uit. Het kneuzen doe je liefst zelf vlak voor gebruik, omdat lijnzaad snel ranzig wordt. Lijnzaad neemt ongeveer 3 x haar gewicht in volume toe, veel drinken dus als je het gebruikt tegen obstipatie, anders heeft het averechts effect. Lees verder