Categorie archief: Seizoen

Yoghurtsoep met verse bonen

Is er iets lekkerder dan verse peulvruchten? Zo’n hele zak vol, zo van de tuin. Waar je dan uiteindelijk maar een paar handjes van overhoudt. Helemaal prima voor een  zomersalade. Dit keer was het echter tijd om weer eens een echt nieuw recept uit te proberen. Van Ottolenghi, uiteraard, want in de Midden-Oosten keuken weten ze wel raad met peulvruchten. Een hete yoghurtsoep met tuinbonen. En heet slaat dit keer op de temperatuur en niet de hoeveelheid specerijen. Integendeel, lekker fris door de yoghurt, citroen en kruiden. Maar wel warm dus en bedriegelijk machtig. Een echte maaltijd soep.

Ik heb wel een paar shortcuts toegepast op het recept: normaal maak je eerst de bouillon van wortel, ui en (bleek)selderij, ik nam voor de gelegenheid een bouillonblokje.
Verder gebruikt Ottolenghi rijst, ik had blokjes aardappel. Al met al scheelde dat toch 45 minuten kooktijd en was de soep een koud kunstje (oh nee, heet)

  • Breng 1 ¼ ltr bouillon aan de kook.
  • Dop de tuinbonen  (of andere verse peulvruchten) en kook ze een paar  minuten in de hete bouillon. Koel onmiddelijk en druk bij tuinbonen de zachte groene boontjes uit de buitenste dikke vliezen (dubbeldoppen)
  • Schil 4 kleine aardappels, snijd in kleine blokjes. (of gebruik 50 gram rijst) en kook gaar in de rijst. Voeg de helft van de boontjes toe en pureer de soep met een staafmixer glad (het is nog vrij dun)
  • Klop 400 gr. dikke Griekse yoghurt los met 1 groot ei en 2 teentjes fijngesneden knoflook
  • Schep nu lepel voor lepel de helft van de soep bij het yoghurt mengsel en roer goed door (dit voorkomt dat de yoghurt gaat schiften), giet nu het yoghurt mengsel weer terug in de pan bij de rest van de soep.
  • Let op, soep niet meer laten koken maar al roerende tegen de kook aan houden totdat de soep warm en gebonden is. Maak op smaak met zout, peper en citroensap.
  • Schep de soep in een diepe kom en garneer met de rest van de boontjes, pluk dille en venkelgroen en geraspte citroen. Sprenkel er tot slot wat goede olijfolie over.

Lekker! Blijvertje.

Lokale wortel-pompoentaart

wintergroentenBeetje uitdagend maand, februari, qua seizoensgroenten dan. ‘Alleen maar knollen en kolen’, verzucht menigeen. Ik hou wel van al die robuuste wintergroenten. En als je ze een beetje anders klaarmaakt dan verveelt het niet. Zo maakte ik deze maand een salade met zoetzure koolraap, knolselderijsteaks, spruitjeshummus een taart van rode biet en een van wortel/pompoen. Het recept van de rode bieten taart/cake plaatste ik al eerder hier. De wortel/pompoen was een nieuw recept, gebaseerd op de Worteltaart uit Het Kookboek van Ottolenghi. Ik bakte ‘m als plaatcake, ter gelegenheid van de opening van het duurzaamheidscentrum in Deventer op 8 februari j.l.
Ik stond daar op een marktje, samen met Erik, streekkruidenier de Gouden Pompoen, onze lokale boeren te promoten.

Hoe maak je nu een lekkere, luchtige taart/cake van harde wintergroenten als wortel en pompoen? Zonder ze zelfs vooraf te koken?
In de eerste plaats gebruik je natuurlijk goede, biologische en in dit geval, lokale ingredienten. De wortel en pompoen hoeven alleen gewassen en kunnen, ontdaan van harde pitten, met schil en al geraspt. Voor een luchtig gebak gebruik je liefst bloem in plaats van meel. Zowel Tuinderij Haverkamp als tegenwoordig BD boerderij de Oosterwaarde leveren meel en bloem van eigen graan! Neem verse eieren, klop het eiwit op en spatel dit voorzichtig door het beslag voor extra luchtigheid. Om niet al teveel eieren te gebruiken, vervang ik een deel door gebroken lijnzaad en water. Tenslotte de smaak: ik gebruik oerzoet (gemaakt van ongeraffineerd gedroogd suikerrietsap) ipv kristalsuiker. Oerzoet smaakt door de nog aanwezige mineralen een beetje zoutig. Dat doet het goed bij de pompoen. We voegen er wat stevige (koek)kruiden, verse gember en citroensap aan toe voor een heerlijk geurende wintercake.

Voor degene die wat minder uit de losse pols koken, hieronder de hoeveelheden en bereidingswijze.
Verwarm de oven op 170C, bekleed een taartvorm of bakblik met bakpapier.

  • Splits 3 eieren: roer de eierdooiers los met een vork, klop de eiwitten stijf met een snufje zout. (1 ei kun je vervangen door 1 el gebroken lijnzaad te laten wellen met een beetje water);
  • Klop 200 ml zonnebloemolie met 200 gram oerzoet (of kristalsuiker) 1 minuut met de mixer, voeg er al kloppend de eidooiers aan toe;
  • Meng met 135 gr grof geraspte wortel of pompoen (of een mengsel); 100 gr gehakte (wal)noten (of 50 gr. noten en 50 gr kokos) en 160 gr gezeefde bloem met 1 tl bakpoeder, 1 tl koekruiden en 1/2 tl verse geraspte gember (evt wat citroensap)
  • Spatel voorzichtig het eitwitschuim door het beslag, niet te lang, het is niet erg als er nog schuim zichtbaar is;
  • Giet het beslag in de vorm en bak in ongeveer 1 uur gaar. Laat in de vorm afkoelen.

Eventueel kun je de taart/cake nog afmaken met een topping van verse roomkaas met poedersuiker en een beetje honing.
(foto markt van Paul van Moerkerken)

Snert dag

20190611_132846.jpgVegetarische snert bestaat niet’, zal menig vleesliefhebber roepen. En dat klopt. Tradtioneel maak je ‘snert’ met varkensvlees: een poot, karbonades en rookworst. Snert zou komen van het werkwoord ‘snerten’ dat mousse danwel soep-maken-van-vlees  of pruttelen-in-een-pan betekent.

Vegetarische erwtensoep dan, ook goed en beter zelfs want zonder negatieve bijklank. Gooi er voldoende groenten in en je kunt prima zonder (nep) vlees. Erwtensoep is heel gezond, heel duurzaam en goedkoop. Je gebruikt (goedkope) seizoensgroenten die in Nederland groeien met een hoogwaardig eiwitgehalte. Vanwege de langzame koolhydraten duurt het lang voor je weer honger hebt en eet je niet teveel. Bovendien is het lekker en makkelijk te maken. Daar heb je echt geen pakjes voor nodig alleen wat tijd. Maak dus liefst gelijk een grote pan.

Gebruik 500 gr spliterwten op 2 ltr bouillon. Dat is genoeg voor ong. 8 personen. Je hoeft de spliterwten niet vooraf te weken, wel afspoelen met koud water.

Als groenten gebruik je in ieder geval; winterpenen, ui, prei (van elk 2) knolselderij (1/2), bladselderij. Andere wintergroenten als pastinaak, venkel en peterselie wortel zijn er ook erg lekker in, gebruik dan iets minder van de knolselderij of peen. Als kruiden gebruik je tijm, peperkorrels en laurierblaadjes

Was en schil de groenten. Van de schillen en de kruiden kun je zelf een groentenbouillon maken. groentenaroma

  • Zet de spliterwten op met de groentenbouillon. Deze bouillon kun je zelf maken of gebruik bouillon blokjes. Laat de spliterwten zachtjes gaar koken tot ze uit elkaar vallen (kan 2 – 2 ½ uur duren)
  • Snij de groenten in blokjes of ringetjes. Neem een ruime soeppan en verhit hierin wat boter of olie. Roerbak de groenten van hard naar zacht (duss eerst de knolselederij en wortel en dan pas de prei) Voeg de volgende groenten pas toe als de eerste bijna gaar is. -Door de groenten te roerbakken, vallen ze niet in de soep uit elkaar-
  • Als laatste hak je de bladselderij, voeg deze toe aan de groenten met de gaargekookte spliterwten. Laat alles nog even goed doorkoken en maak op smaak met peper en zout.

kom erwtensoep

Tip: De soep is al heerlijk van zich zelf. Mis je toch een beetje een hartige smaak? Voeg dan wat geroerbakte blokjes pastinaak met tamari en een snufje rookpaprika toe. Of gebakken blokjes rook tofu.

Tip 2: Soep van peulvruchten (ook vegetarische) kan snel bederven, zeker als je een grote pan maakt. Zorg ervoor dat je de soep na bereiding snel afkoelt. Dat gaat het beste als je deze in kleinere porties verdeelt

(Elke tweede zondag in december is landelijke snertdag. Op locaties door heel Nederland wordt er in speciaal geselecteerde horecagelegenheden een huisgemaakte kop snert aangeboden. Het idee is mensen samen te brengen door middel van een oer-Hollandse gerecht: snert. Wil je vegetarische erwtensoep? Maak ‘m dan zelf af haal af via Thuisafgehaald.nl

 

Shakshuka

shakshuka otto

Shakshuka van Ottolenghi

Er zijn van die recepten die je altijd al eens wilt maken omdat ze eigenlijk tot het basis repertoire horen. Shakshuka is er zo eentje. Eindeloos mee te varieren, makkelijk en snel op tafel en heel smakelijk. Te vergelijken met een omelette of een frittata. Shakshuka is een eenpansgerecht van eieren gepocheerd in een pittige tomatensaus. Het vindt zijn oorsprong in het Middelandse zeegebied en het Midden Oosten. Een heerlijk brunch-, lunch-, diner- of bijgerecht. Uitstekend geschikt om de laatste (rijpe!) tomaten en paprika’s van het stomatenfeest2eizoen te verwerken, dus snel aan de slag. Lees verder

Zomerstoof: met biet, tomaat en pruim

zomerstoof met biet‘Ik had pas zo’n lekker gerecht gemaakt. Het was iets met biet, tomaat en pruim…’, zei iemand laatst. Nou, dit lijkt een ongebruikelijke combinatie maar je vermoed wel dat dit goed kan werken. Tomaten zijn zurig en dat is een goede tegenhanger van de ‘aardse’  smaak van de biet, pruimen zijn ook rins-zoet. Bovendien is alles nu volop verkrijgbaar. Iets fris en wat zoutig/hartig erbij zou ook goed smaken.

Even googelen. Het recept komt uit ‘Heel veel VEG’ van Hugh Fearnley-Whittingstall Een heerlijk kookboek vol met verrassende groentenrecepten. Heel ingewikkeld is het niet:

  • Schrob de (zomer)bietjes en snijd (met schil en al) in blokjes. Doe ze op een bakplaat met wat olie, karwij, peper en zout en rooster ongeveer 20-30 minuten op 200ºC;
  • Ondertussen: snijd de pruimen en tomaat in half of kwarten (afhankelijk van de grootte), ontvel een paar knoflooktenen;
  • Doe de pruimen, tomaat, knoflook bij de bieten en schep even door elkaar. Voeg wat takjes tijm en rozemarijn toe en zet terug in de oven voor nog zo’n 20-30 minuten tot het bubbelt

Het oordeel van het smaakpanel: errug lekker en errug zoet als hoofdgerecht om zo te eten. Doe er gerust een scheut shoyu (sojaus) of balsamicoazijn doorheen en tijm/rozemarijn erop. Serveer het gerecht met fetakaas of dikke yoghurt en een graan of brood voor de saus. Wil je het gerecht veganistisch? Gebruik dan olijven ipv fetakaas en serveer met linzen en brood.

Ik gebruikte 700 gr biet, en 500 gr tomaat en 500 gr pruimen. Met graan en kaas/linzen voldoende voor 3-4 personen.

 

Ratatouille variaties

Gevulde portobello met zomergroenten in tomatensaus, dat was het thuisafgehaald menu verleden week. De afhalers kwamen vooral af op de gevulde portobello -en zo’n hartige hap is ook heerlijk-. Zelf had ik me met name verheugd op de ratatouille omdat je er zo heerlijk veel groenten in kwijt kunt. Het oorspronkelijke gerecht komt uit de Provence en bestaat uit gestoofde groenten als tomaat, courgette, aubergine ui en knoflook. Zelf voegde ik er nog venkel, de laatste tuinboontjes en de nieuwe sperziebonen aan toe.

Het leuke is dat je met zo’n groente ratjetoe enorm kunt varieren naar gelang het aanbod van groenten en de kruiden/saus die je gebruikt. Ik gebruikte bv tomatensaus uit een fles (omdat de verse tomaten nog niet voorradig waren) en bakte de groenten eerst in olie om ze daarna te stoven in de saus met allerlei verse Italiaanse kruiden. Al een andere variant op het oorspronkelijke Franse recept. Ook kun je varieren met de bereidingswijze: in plaats van stoven (langzaam garen in vocht met de deksel op de pan) kun je ervoor kiezen ze kort te koken in ruim kokend water of bouillon. Wat je ook doet, het is handig daarbij de volgende tips in acht te nemen:

  • Kies verse groenten uit het seizoen, 200-250gr p.p zoals:
    wortel, pompoen, spinazie, snijbiet, tomaat, ui, courgette, brocoli, bonen, aardappel
  • Snijd de groenten niet te klein zodat de afzonderlijke stukken nog herkenbaar blijven;
  • Bereid de groentenstukken na elkaar: bak of blancheer totdat ze net niet beetgaar zijn;
  • Gebruik ruim kokend (ziedend) water of bouillon; bewaar de kookvloeistof om saus van te maken;
  • Ingredienten voor de saus in de pan doen en enige minuten laten inkoken met de kruiden:

Voor een Italiaanse saus gebruik je tomatensaus en knoflook, maak op smaak met olijfolie, zout, peper, basilicum en eventueel geraspte kaas om de saus te binden.

Voor een Chinese saus gebruik je kookvloeistof en oestersaus, maak op smaak met sojasaus, peper, knoflook, sesamolie en johannesbroodpitmeel om te binden.

Voor een Thaise saus gebruik je kokosmelk en limoensap/diksap, maak op smaak met verse kaffirlimoen, laos, Thaise basilicum, verse koriander en eventueel thaise curry pasta.

  • Voeg de groenten toe aan de saus, meng, breng op smaak en serveer.

Oja, de portobello was gevulde met linzen, fetakaas en spinazie.

Het recept voor de ratatouille variaties komt van de Groene Kookacademie.
Wil je ook leren koken met natuurvoeding of plan je een carrière-switch waarbij natuurvoeding en vegetarisch koken een rol spelen? De volgende opleiding start op 23 september 2019 a.s.

 

Zomer: tijd voor soepen, salades en smeersels

maaltijdsaladeSummertime and the living is easy. Althans dat zou het moeten zijn. Zeker met temperaturen boven de 30ºC wil je niet veel tijd in een warme keuken doorbrengen. En dat hoeft ook helemaal niet. Met de zonnewende verwelkomen we groenten als tuinbonen, capucijners, broccolli, bietjes, spitskool, snijbiet, komkommer, courgette en sla! Sommige nog in kleine beetjes, andere al volop. Deze groenten hebben van zichzelf weinig bereiding nodig en zijn prima te verwerken in soepen, salades en smeersels:

  • Slasoep. Al jaren de topper uit het receptenboekje van de Oosterwaarde! Ik voeg 20180423_123111.jpger een aardappel aan toe om de soep wat body te geven:
    Snij een uitje fijn en bak deze zachtjes in een beetje olie; doe er kleine blokjes aardappel bij en bak even mee; beetje kerrie erbij; dan de sla even meesmoren (deksel op de pan); overgieten met bouillon of water en even doorkoken totdat de aardappel gaar is; met staafmixer glad maken en op smaak brengen met peper/zout en verse kruiden (bv bosui).
  • Tuinbonensalade met komkommer. Hier kun je al die heerlijke verse tuinbonen dubbeldoppeulvruchten en groenten in kwijt, waar je vaak maar een handjevol van hebt:
    Dop de tuinbonen/capucijners, en haal de peultjes af; blancheer tot beetgaar in kokend water of bouillon en spoel direct af onder koud water om het kookproces te stoppen; snij een komkommer in blokjes, koolrabi is ook erg lekker erbij; voeg flink wat verse munt en bieslook toe; kruimel er fetakaas overheen en een flinke scheut goed olifjolie. meng alles goed door elkaar.
  • Smeersels. Tover je gekookte bieten, broccolli of tuinbonen om tot smeersels. Te gebruiken als vegetarisch broodbeleg of als dip voor rauwkost:broccoli
    Rooster zonnebloem-, of pijnboompitten in een koekepan totdat ze bruin worden en beginnen te geuren (geen olie gebruiken, hou de pan in beweging); Meng met de gare groenten, wat kookvocht of bouillon (of water), verse kruiden als munt, peterselie of basilicum, peper/zout en een scheut olie. Pureer met staafmixer of blender, voeg eventueel wat meer vocht toe tot de gewenste dikte.

Kijk voor meer zomer menus hier.

Rabarber-biet tarte tatin

De eerste rabarber uit de tuin! En wat een goddelijke combinatie met rode biet en een creme van geitenkaas. Zuur, zoet, zout, afgemaakt met een beetje ‘bitter’ van citroenschil en wat kiemen.

Het ziet er erg indrukwekkend uit, zo’n omgekeerde taart, maar eerlijk gezegd kan het bijna niet simpeler. De meeste mensen kennen het concept wel van de klassieke franse tarte tatin met appels. De vulling (fruit, of in dit geval groenten) wordt eerst in de bakvorm gedaan en het deeg gaat er bovenop. Het grote voordeel is dat de vulling karamelliseert door de natuurlijke of toegevoegde suiker(s) en dat het deeg bovenop krokant gebakken wordt. Dat deegje maak je eenvoudig zelf, veel lekkerder dan uit de winkel. Wel even om de vulling heenvouwen, dan krijg je een soort van kommetje en stort de boel niet uit elkaar. Het mooiste is om een quichevorm te gebruiken. Let op: zoek vantevoren een geschikt bord dat groot genoeg is om de taart mee om te keren!

Verwarm oven voor op 200C

  • Begin met de vulling:
    Neem ong 400 gram (rauwe) bieten, boen ze goed schoon en snij harde kontjes eraf, kleintjes snij je doormidden en grotere bieten in dikke plakken van ong 2 cm. Hussel door de olijfolie en doe in een bakvorm (gebruik een quichevorm) met de bolle kant naarboven. Bak ong 25 min in de oven;
    Was 2 stengels rabarber (ong. 150 gr) en snijd in stukken van 2 cm; neem 2 grote knoflooktenen en snij deze in de lengte in plakjes. Meng met de geroosterde biet (als deze klaar is) en 2 el balsamicoazijn.
  • Maak het korstdeeg:
    Meng 200 gr bloem, 125 gr (geraspte) koude boter en een snuf zout met je handen tot het gaat kruimelen. Voeg het grootste deel van een geklutst ei toe en zoveel koud water (2-3 el) totdat je het kunt mengen tot een samenhangend deeg. Maak er een mooie bal van. (zet eventueel nog even in de koelkast als het te plakkerig is geworden.
    Bestuif je werkblad met bloem en rol het deeg uit tot een lap die net wat groter is dan de vorm.
  • Maak de tarte:
    Vet de (quiche)vorm goed in en bestrooi met 1 el oerzoet (of bruine suiker). Leg eerst de bieten knus tegen elkaar aan op de bodem en vul op met het rabarber/knoflook mengsel, schep de balsamicoazijn erover en doe er wat geraspte citroen over.
    Leg de lap deeg over het mengsel en stop de randen goed in (dus in de schaal en niet over de rand). Prik een gat in het midden, zodat de hete lucht eruit kan. Bestrijk het deeg met restant geklutst ei.
    Zet de tarte tatin in de oven, verlaag de temperatuur naar 180C, en bak in ongeveer 30-35 minuten mooi goudbruin.

Haal de tarte tatin uit de oven en laat een paar minuten staan. Leg een bord op de vorm en draai voorzichtig met vorm en al om. Let op: er kan vocht uitkomen. Als er wat stukjes biet of rabarber uitvallen, kun je deze gewoon weer terugleggen.

  • Afmaken
    Roer ong. 150 gr geitenkaas los met een beetje kwark. – doe dotjes geitenkwark op de (afgekoelde) taart of serveer het er los bij. Garneer de taart met cress van bieten, alfalfa of andere kiemen.

Deze hartige variant van tarte tatin is in allerlei varianten terug te vinden. In Ottolenghi’s Plenty staat ook nog een tartin van wortel met cherrytomaatjes en aardappel. Een lekker lunch gerecht. Wij aten het als hoofdmaaltijd met groene ‘kruiden’ salade en couscous.

Deze of een andere maaltijd is via Thuisafgehaald te bestellen. Zoek op postcode 7412 of thuiskok (k)eet mee. Of stuur me een mailtje keetmee@gmail.com.

Piccalilly zelf maken

Piccalilly is een van oorsprong Engels product. Eigenlijk net zoiets als atjar uit de indische keuken: met zuur ingemaakt groenten (‘pickle’), maar dan met een gebonden sausje. Waar de ‘lilly’ vandaan komt, is echter een volslagen raadsel. Piccalilly is erg lekker bij bonen en stamppotten. De basis bestaat uit o.a mosterd, augurk, zilverui, en bloemkool, en heeft een kenmerkende gele kleur, veroorzaakt door kurkuma (ofwel geelwortel) Maar er zijn dus erg veel varianten. Zelf maakte ik de piccalilly van rode biet en (zilver)ui wat een prachtige kleur opleverde.

Hier het basisrecept voor een ‘ snelle’ piccalilly van de Groene kookacademie

  • Neem in totaal 1 kg gemengde groenten, bv bloemkool, boontjes, ui, wortel en 1 ½ l azijn: maak alle groenten schoon en snij in stukjes van ½ tot 1 cm, kook in een grote pan met deksel in de azijn;
  • Maak een papje van ½ l water, 100 gr oerzoet (of rietsuiker), 200 gr bloem, 1 el zout, 1 tl gemberpoeder, 2 tl kerrie, 4 tl kurkuma en 6 tl mosterpoeder;
  • giet het papje al roerende bij de kokende groenten en laat nog minsens 5 minuten zachtjes doorkoken (bleef roeren)

Maak ondertussen jampotten en deksels schoon met kokend water en 2 volle el soda, spoel goed af. Doe de hete piccalilly in de warme jampotten, sluit meteen stevig af en zet weg. Koel en donker, na ong een maand is de smaak goed doorgetrokken.

Goed afgesloten potten zijn zeker een jaar houdbaar. Eenmaal geopend blijft de piccalilly enkele weken goed houdbaar in de koelkast (gebruik wel een schone lepel).

Wij aten de piccalilly bij het Captains dinner  van de Vega vrijdag met:  capucijners met gebakken uien en rooktofu; gebakken appel, gierst en salade van winterpostelein.

Basisrecept stamppot: rode biet

Alleen voor de kleur zou je deze al maken! Met een paar extra ingredienten en (kook)variaties maak je er ook qua smaak en structuur helemaal een feestje van op je bord.  Deze stamppot is gemaakt met aardappel/knolselderij puree, rode biet, rucola en walnoten. En geserveerd met een andijvie salade met sinaasappel/gember dressing. Lees hier de geheimen van de (thuis)kok! Lees verder